تعبد و تعقل دو بال دین داری

طبق آنچه من می‌فهمم دین از ما تعبد نخواسته است تا بال دين‌داري باشد، بله ممکن است دین بگوید الآن دليل فلان مطلب را نمی‌فهمی، كمي صبر کن تا بعدا دليلش را بفهمی ولی اینکه بگوید تا ابد نباید بپرسی چنین چیزی در دین نیست. پس از طرفی نباید تعبد را ملاک قرار داد و از طرف دیگر نباید در فهم ادله عجله کرد. ما خیلی اوقات می‌خواهیم زود دلیل‌ها را بفهمیم. این اشتباه است.
یادم هست مرحوم آیت الله صالحی نجف آبادی به جاي حكومت الهي می‌گفت حکومت صالحان، و مي‌گفت: باید حكومت مردمی باشد و الهی تلقّي كردنِ حکومت درست نیست ولی ما که عاشق امام بودیم حرف آيت الله صالحي را قبول نمی‌کردیم ولی الآن می‌بینیم همان حرف‌ درست بوده است. پس در عین اینکه نباید تعبد را ملاک قرار داد ولی نباید در فهم ادله نیز عجله کرد.